MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट ब व गट क) 2026

शैक्षणिक पात्रता

• सर्व पदांसाठी कोणत्याही शाखेतील पदवी आवश्यक.
• लिपिक-टंकलेखक पदासाठी टंकलेखन प्रमाणपत्र (मराठी ३० श.प्र.मि. / इंग्रजी ४० श.प्र.मि.) आवश्यक.
• तांत्रिक पदांसाठी संबंधित पदविका/पदवी लागू.

शारीरिक पात्रता (फक्त PSI व दुय्यम निरीक्षक)

PSI साठी वयोमर्यादा इतर पदांपेक्षा कमी असल्याने अर्ज करण्यापूर्वी ती तपासणे आवश्यक आहे.

टप्पा १ — संयुक्त पूर्व परीक्षा

चुकीच्या उत्तरासाठी २५% ऋण गुण.

टप्पा २ — मुख्य परीक्षा

पदानुसार वेगळी. सर्वांसाठी पेपर १ समान (मराठी व इंग्रजी भाषा), पेपर २ पदानुसार.

टप्पा ३ — शारीरिक चाचणी व मुलाखत

• PSI: शारीरिक चाचणी (१०० गुण) + मुलाखत (४० गुण)
• STI / ASO: फक्त मुलाखत (४० गुण)
• गट-क: मुलाखत नाही; लिपिक पदासाठी टंकलेखन चाचणी

पूर्व परीक्षा

• चालू घडामोडी — राज्य, राष्ट्रीय व आंतरराष्ट्रीय
• महाराष्ट्राचा व भारताचा इतिहास
• महाराष्ट्राचा व भारताचा भूगोल
• भारतीय राज्यघटना व पंचायत राज
• अर्थव्यवस्था व नियोजन
• सामान्य विज्ञान
• बुद्धिमत्ता चाचणी व अंकगणित

मुख्य परीक्षा — पेपर १

• मराठी: व्याकरण, म्हणी व वाक्प्रचार, समानार्थी-विरुद्धार्थी शब्द, उतारा
• इंग्रजी: Grammar, Vocabulary, Comprehension, Synonyms & Antonyms

मुख्य परीक्षा — पेपर २ (पदनिहाय)

• PSI: कायदा (भारतीय न्याय संहिता, नागरिक सुरक्षा संहिता, पुरावा अधिनियम), मानवी हक्क, मोटार वाहन कायदा
• STI: नागरी सेवा कायदे, वस्तू व सेवा कर, राज्याची अर्थव्यवस्था, लेखा
• ASO: राज्य प्रशासन, सचिवालय कार्यपद्धती, माहितीचा अधिकार

संयुक्त पूर्व परीक्षेचा कट ऑफ (१०० पैकी) अलीकडील कलानुसार:

हे अंदाज आहेत; अधिकृत कट ऑफ आयोगाच्या संकेतस्थळावर निकालानंतर प्रसिद्ध होतो.

१. पूर्व परीक्षा फक्त १ तासाची — वेग महत्त्वाचा

१०० प्रश्न ६० मिनिटांत म्हणजे प्रति प्रश्न ३६ सेकंद. त्यामुळे केवळ माहिती असून चालत नाही, ती चटकन आठवली पाहिजे. यासाठी वेळ लावून टेस्ट सोडवण्याला पर्याय नाही.

२. ऋण गुणांचे गणित समजून घ्या

२५% ऋण गुण असल्याने ४ चुकीची उत्तरे = १ बरोबर उत्तर वाया. पूर्ण अंदाज टाळा, पण २ पर्याय नक्की चुकीचे वाटत असतील तर उत्तर देणे फायद्याचे ठरते.

३. भाषा पेपरला कमी लेखू नका

मुख्य परीक्षेतील पेपर १ (मराठी व इंग्रजी) हा सर्वात जास्त गुण मिळवून देणारा पेपर आहे, कारण त्याचा अभ्यासक्रम मर्यादित आहे. व्याकरण पक्के केल्यास १६० पेक्षा जास्त गुण सहज शक्य आहेत.

४. PSI साठी मैदानी तयारी आजपासून

लेखी परीक्षा पास झाल्यावर मैदानी तयारी सुरू करणे उशिरा ठरते. आठवड्यातून ३ दिवस धावण्याचा सराव आतापासून ठेवा.

५. एकाच अभ्यासातून अनेक परीक्षा

संयुक्त पूर्वचा अभ्यासक्रम तलाठी, ZP आणि पोलीस भरतीशी बराच जुळतो. एकच तयारी अनेक अर्जांसाठी वापरा — संधी वाढतात.

• मराठी व्याकरण: मो. रा. वाळंबे
• English Grammar: Wren & Martin
• बुद्धिमत्ता व अंकगणित: आर. एस. अगरवाल / सचिन ढवळे
• राज्यशास्त्र: एम. लक्ष्मीकांत
• PSI साठी कायदा: भारतीय न्याय संहिता व नागरिक सुरक्षा संहिता — अधिकृत बेअर अ‍ॅक्ट
• NCERT इयत्ता ६ ते १०